| SOBRANCA | |
| Bu sayfada özellikle Sobran ve yöremizde hatta Anadolunun bazı yörelerinde de yoğunlukla kullanılmış veya kullanılan sözcük ve deyimleri yayınlıyoruz. Siz de bir sözcük veya deyim ile bilgi@sobran.net 'e yazarak sayfamıza katkıda bulunabilirsiniz. Bu çalışmada katkı sağlayan Mustafa Bağcı kardeşimize ve tüm site ziyaretçilerimize teşekkür ederiz. | |
| A | |
| adı batasıca | bir ilenç deyimi |
| adıbatasıcık | bir ilenç deyimi |
| age | al gel |
| ağara kalmak | bakakalmak |
| ağdıoldu | giden bir şeyin görünmeme durumuna yaklaşması |
| ağdırmak | setten geçirmek |
| akbak | bembeyaz |
| aklı çatlamak | korkmak |
| akmak | ahmak |
| alaf | ateş |
| anadut | birisi üstte ikisi yada üçü altta üç yada dört parmaklı ekin destesi tutup taşımak ve yüklemek için kullanılan çiftçi aleti |
| altıbaş | alt mahalle |
| andan | oldu mu şimdi gibi terimlerle kullanılan bir yöre sözü |
| andından | |
| anıdıpdurmak | sorutmak |
| apcıra | bacak arası |
| apıldamak | emeklemek |
| arınasıcık | bir ilenme sözü |
| arınmak | yıkanmak |
| arnaç(ş) | karşı |
| atıkgari | artık haydi |
| avkırı | yan ters, aykırı |
| avla | çit, bağ bahçe etrafı sınır çiti |
| ayıtmak | söylediği gibi, filanca ayıttıkça(filancanın dediği, yaptığı gibi) |
| aze | kibrit |
| B | |
| babakhele | bana bak hele |
| banacak | sulu yemek, ekmek banılarak yenen sulu yemek |
| basak | merdiven basamak |
| bastırık | sel seti |
| bayam | badem |
| betine gitmek | zoruna gitmek |
| bezdirme | yağsız gözleme |
| bıdala | budala |
| bıdırdamak | söylenmek |
| bıldır | geçmiş sene, önceki yıl |
| bızadişi | bir örümcek türü, buzağıdişi |
| bızlamak | buzağılamak |
| biki | az miktarda |
| biyola | bir zamanlar |
| boduk | ayı yavrusu, potuk |
| bokça | düven sürerken öküzlerin dışkılarının harmana dökülmesini önlemek için hayvanların arkasına tutulan saplı teneke kab |
| böbek | bebe |
| börttürmek, böttürmek | haşlamak |
| buva | baba |
| C-Ç | |
| cazı | çirkef, bağırıp çağıran |
| cekat | ceket |
| çenesi çekilesicik | bir ilenç deyimi |
| cıngırkös | tahterevalli |
| cırlamak | keskin sesle bağırmak |
| cin dolabı | ahşap evlerdeki banyo dolabı |
| cincombalak,cinconbalak | takla |
| cosur | cesur |
| çekeliz | sincap |
| çekel | ucu, kancalı sırık |
| çekişmek | kızmak |
| çekme hevle | pişmaniye |
| çemremek | toplamak |
| çezmek | çözmek |
| çıngı | kıvılcım |
| çon | kalça |
| çotuk | ağaç kütüğü |
| çöğdürmek, çövdürmek | çiş yapmak |
| çöğür, çövür | büyük diken |
| çönmek | çökmek, oturmak |
| çulbezi | çuldan dokunmuş yer örtüsü |
| çükündür | pancar |
| D | |
| dambaş | çatı, dam |
| denk | eşeğe yüklenen yükler |
| densiz | yaramaz |
| derigünü | pazar |
| desdire | testere |
| deste | tırpanla biçilmiş ekinlerin tırmıkla daire şeklinde biçimlendirilmiş hali |
| devrilesicik | bir ilenç deyimi |
| dinelmek | kalkmak |
| dolak | atkı |
| dorlak | çıplak |
| döbelen | mantar türü |
| döngel | muşmula |
| duma gelmek | nezle olmak |
| düve | dişi sığır yavrusu |
| E-F | |
| eğeleri batmak | alt kaburga eğe kemiklerinin çökme durumu |
| ellek | oynak,hareketli, ikiyüzlü |
| ellik | eldiven |
| emme | ama, fakat |
| emsal | eş değer teşkil eden, aynı yaşıt olanlar |
| enseri | metal çivi |
| entire | entari |
| epdas | abdest |
| erezi | kilit takılan yer |
| esirmek | şımarmak, ne yaptığını bilmemek |
| eşgare | açık açık |
| eşira | yaygaracı |
| evitlemek | ayıklamak |
| filke | çeşme, musluk |
| G | |
| gacım | kardeşim |
| gak | kuru meyve, kak |
| galik | bir tur açık naylon ayakkabı |
| gan yukarı | sırt üstü |
| gancık | hileci, düzenbaz |
| ganırtmak | bir yere sopa vb. takarak zorlamak |
| ganıkmak | alışmak |
| ganmak | inanmak |
| gapcık | kabuk |
| garagapcık | kestane |
| garagasbennek, garagaspenlek | açık açık, göz göre göre |
| gardaş | kardeş |
| gareri bazar | rasgele |
| garez | kin tutmak |
| gaşmerlenmek | dalga geçmek, eylenmek |
| gavanlamak | gözetlemek |
| gavır, gavur | yabancı |
| gavırga | patlamış mısır |
| gavi | sağlam |
| gavruklamak | kavruklamak |
| gaybolasıcık | bir ilenç deyimi |
| gayıpolasıcık | bir ilenç deyimi |
| gaykılmak | yaslanmak |
| gaypak | yalaka, güvensiz kişi |
| gayratlı | hızlı, istekli |
| gaytarmak | işten kaçmak |
| geberimibatın | karşıdaki kişinin sabırsızlığını ifade eden bir deyim |
| gelibatı | gelmek üzere |
| geme | dişi olmayan |
| gever | suyun aktığı yoldaki kavşak |
| gı | kadınlara karşı bir hitap |
| gılçan | keçi kılından dokunmuş yer örtüsü |
| gıyık | ince uzun bez parçası |
| gız | kız çağırma ünlemi |
| gicir | provakatör |
| gidişken | ısırgan otu, provakatör |
| gimis | inat |
| golan | kayış-semer bağı |
| gök | ham, olmamış |
| gökgörmedik | hiç görmemiş |
| göynek | elde dokuma iç çamaşırı |
| göyün (göğün) | gönül |
| gözer | büyük kalbur |
| gulü | hindi |
| gunnamak | doğurmak(kedi ve köpekler için) |
| guyrukölü | örümcek, akrep |
| guyz | bayanlara seslenme sözü |
| gücük | küçük, kısa |
| güçgurutmak | can sıkmak |
| H | |
| haggat | gerçek |
| hai | onay ifadesi, evet, öyle |
| hamani | sürekli |
| hataş | ateş |
| hayat | bahçelerde sebze ekmek için yapılan küçük yerler, bahçe bölmesi |
| hevle | helva |
| hırca | küçük |
| hıryerde gezmemek | tehlikeli işler yapmak, doğru işler yapmamak |
| hıştama | konuşma |
| hıştamamak | aldırmamak, takmamak, vurdumduymazlık |
| holluk, folluk | tavukların yumurtladığı yer |
| horageçmek | iyi gelmek |
| hotdil | aşırı canlı |
| hotgakan | ağaçkakan kuşu |
| hoynu hoynu olmak | mutlu olmak |
| I-İ-J-K-L | |
| ıcık | azıcık |
| ısga, ıska | tohumluk küçük soğan |
| ibrik | bakır kulplu emzikli su kabı |
| ilenmek | beddua etmek |
| ilgilemek | teyellemek, seyrek dikiş |
| imanna | çokca, fazlaca |
| imi | emi,tamam mı |
| imiklemek | boğazlamak |
| iniklemek | doğurmak(kedi ve köpekler için) |
| ip dakakalmak | yinelemek, ısrar etmek |
| işlim güşlüm | başka işleri bırakıp bu işte ısrarlı olma |
| iti | tatlı |
| kaldır kavşak | oturaklı ve sağlam olmayan, oynak. |
| karakabık | kestane |
| karakuş | bir tür yırtıcı kuş |
| kelem | lahana |
| kese | kestirme |
| keşir | havuç |
| kıfı | tenha yer |
| kös | üzerinde çamaşır yıkanan tahta kalas |
| kös kös oturmak | mütemadiyen oturmak |
| kurak | üstü örtülü ahşap depo, veranda |
| künge | ahşap çalışmasında ortaya çıkan artık maddeler, çöp, süpürge ile toplanan toz ve iri maddeler |
| küpür | gübre, hayvan gübresi |
| len | lan , erkek çocukarına hitap sözcüğü |
| M | |
| madenis | maydanoz |
| madırga | büyük çekiç |
| malak | bir tür hamur iş |
| malgadın-baykuş | baykuş |
| muamelesurat | gelişigüzel, yalancıktan |
| marlamak | karşılık vermek |
| masıra | ip sarılan nesne,masura |
| masıt | mahsustan |
| mavır mavır kokkmak | kötü kokmak |
| mayıs | hayvan pisliği |
| meh | al ,buyur |
| menemme | galiba |
| meret | lanet, uğursuz |
| mertmen | seyyar merdiven |
| misir | mısır |
| moğurdamak | anlaşılmaz şekilde konuşmak |
| mücre | ahşap dolap |
| müsrüf | ziyankar |
| N | |
| nalet | lanet |
| nehin | niye,niçin |
| nodul | büyük metal çivi |
| ondankeri | bundan sonra, ondan sonra |
| O-Ö | |
| omca | büyük ağac gövdesi |
| oturtma | ekin sapı yığınıı |
| oyulgamak | kumaştaki deliği dikmek kapatmak |
| öcül öcül | kısık gözle bakmak |
| örüklemek | hayvanı uzun iple bağlamak |
| öşertmek | abartmak |
| öte gaş | karşı yaka |
| ötürmek | |
| P | |
| pala | yatak, yorgan |
| palagaş | blokaj |
| pantul | pantolon |
| pekemek | kapatmak |
| pesende etmek | bıktır |
| peşgir | havlu |
| pistan | fistan |
| R-S | |
| rençber | ırgat, tarımla uğraşan |
| sahi | gerçek |
| sakınamsakın | kesinlikle |
| samaka | konuşması kıt olan |
| samıt | konuşmayan, az konuşan |
| savurga | pekmez savurma aleti |
| sec | hasat ürünü (arpa, buğday vs.) |
| selpeş | serbest |
| sergen | raf |
| seyirtmek | aceleyle hareket etmek, koşarak gitmek/gelmek |
| sırnaşmak | yapışmak,ayrılmamak |
| sibik | uç,köşe |
| sille | tokat |
| sini | geniş tepsi |
| sitil | bakraç, yoğurt kabı |
| siymek | işemek |
| söbü | oval |
| söbü karı | kadın işi yapan adam |
| söve | öküz arabasının kafesini oluşturan sopalar |
| sövelmek | dikilmek |
| sövmek | küfür etmek |
| su çeken | kertenkele |
| şarpı | eşarp |
| şehli | kadın |
| şılgınyağı | haşhaş yağı |
| T | |
| takga | takke, başlık |
| tana | erkek sıgır yavrusu, tosun, dana |
| tayırt de kalmak | hemencecik |
| tebesaşşa | tepesi aşağı |
| temek | ahırlarda hayvanların pisliğini atmak için açılan pencere, camsız pencere |
| tengil tokmak | yuvarlanarak |
| tezgire | sepet |
| tille | semerin yan tarafında yük sarma ipi |
| tonç | tarla aralarındaki sınır |
| tömbez | hafif yükselti |
| ugada | o kadar |
| ule | şaşma ünlemi |
| unat | onat, düzgün |
| unatça dur | rahat dur, doğru dur |
| urgan | halat,ip |
| U-Ü-V-Y-Z | |
| üvendire | ucu çivili uzun sopa |
| üğün | geçen gün |
| ünnemek | seslenmek |
| üsset | hemen |
| vesaa | versene |
| yalabık | düz,pürüzsüz |
| yavı | ahmak, akılsız, sersem, şaşkın. |
| yencecik | hafif davranan kişi |
| zandından | bir hayret ifadesi |
| zehmeri | zemheri |
| zerem | demek ki |
| zıldır zıldır | boş, eli boş |
| zıngıldamak | sallanmak |
| zırlamak | ağlamak |